Organ Nakli ve Kadavradan Bağışta Yeni Ufuklar: Yaşam İçin Umudu Yeşertmek
Tepki Ver
Organ bağışı, bir kişinin yaşamını başka birine taşıyan en değerli bağışlardan biridir. Her bağış, birçok insana yeni bir umut ışığı olur. Türkiye’de 2025 yılı verilerine göre böbrek bağışı bekleyen yaklaşık 25 bin 245 kişi, karaciğer için 2 bin 650 ve kalp için 1.477 hasta bulunuyor; bu rakamlara diğer organlar eklendiğinde, 30 binin üzerinde hastanın nakil bekleyişi sürüyor. Ancak geçen yılda beyin ölümünün sadece yaklaşık %17’si organ bağışına dönüştü. Acıbadem Üniversitesi Atakent Hastanesi Organ Nakli Merkezi’nden Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Hamdi Karakayalı, “Nakil bekleyen hastaların sayısı her yıl artıyor ve bazıları bu süreçte hayatını kaybedebiliyor. Karaciğer, böbrek ve kalp gibi hayati organlar için organ nakli tek tedavi seçeneğidir; canlı verici bulunmayan durumlarda bu gerçek değişmiyor” diyor.
3-9 Kasım Organ Bağış Haftası kapsamında, toplumsal farkındalığın artırılması gerektiğini vurgulayan Karakayalı, organ nakli başarısının dünya liginde olduğuna dikkat çekiyor. Ülkemizde erişkin ve çocuk hastalarda nakillerin sağ kalım oranları yüzde 90’ı aşarken, yabancı hastaların da Türkiye’yi tercih ettiği ifade ediliyor. Ayrıca, yurt içi ve yurt dışından gelen hastalarda elde edilen başarılar ülkemizi organ naklinde öncü ülkeler arasına taşıyor.
Hedef: Kadavradan bağışını artırmak için pmp değeri (her milyon nüfusa düşen bağış sayısı) açısından Batı ülkelerinin gerisinde olduğumuzu belirten Karakayalı, İspanya, Fransa ve İtalya’da sırasıyla 47, 26 ve 25 olan bu oranların Türkiye’de yalnızca 3.6’da kaldığını belirtiyor. Batı’daki nakillerin yaklaşık %80’inin kadavradan gerçekleştirildiği, Türkiye’de ise bu oranın %15–20 civarında seyrettiğini kaydeden uzman, kadavra bağışının artırılmasının hayati önem taşıdığını ifade ediyor.
Organ bağışıyla yaşam armağan edin! Bekleme listelerindeki ölüm oranlarına bakıldığında, organ ihtiyaç duyan hastaların yaşamlarını sürdürmek için tek yolun bağış olduğunu belirten Karakayalı, organ bağışı yapmak isteyen vatandaşların en yakın hastanenin organ nakli koordinatörlüğüne ve il sağlık müdürlüklerine başvurabileceklerini, ayrıca bu ay yürürlüğe giren bir uygulama kapsamında e-Devlet üzerinden bağış yapılabileceğini belirtiyor.
Yanlış inanışlar toplumda organ bağışına yönelik gelenek-görenekler ve güvensizlik nedeniyle bağışların yeterince artmadığını söyleyen Karakayalı, beyin ölümünün geri dönüşümsüz olduğunu ve organların yoğun bakımın desteğiyle yalnızca kısa bir süre canlı tutulabildiğini hatırlatıyor. Ayrıca organ nakli süreçlerinin ülkemizde Sağlık Bakanlığı gözetiminde ve ulusal koordinasyon sistemiyle güvenli bir şekilde yürütüldüğünü vurgulayarak, bağışın kötüye kullanılamayacağını ifade ediyor.
Kaynak: Beyaz Haber Ajansı (BYZHA)
