Parkinson Cerrahisinde Yeni Ufuklar: Derin Beyin Stimülasyonu ve Erken Teşhisle Yaşam Kalitesi Artışı

Parkinson hastalığı, beyinde hücre kaybı ile ilerleyen ve günümüzde genç yaşlarda da karşımıza çıkabilen bir durum. Acıbadem Maslak Hastanesi Beyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Hüseyin Hayri Kertmen, hastalığın belirtilerini şöyle özetliyor: titreme, hareketlerde yavaşlama, kas sertliği ve denge sorunları. Son dönemde yapılan gözlemler, tanının artık daha erken konulabildiğini ve hastalık sürecinin daha iyi yönetilebildiğini gösteriyor. Bununla birlikte erken yaşta Parkinson’un genetik faktörler ve çevresel etkenlerle ilişkili olabildiğini belirten uzman, bazı tarım ilaçları, ağır metaller ve hava kirliliğinin de risk arttırıcı olabileceğini ifade ediyor.

Günümüzde tedavi yaklaşımı, hastalığın erken evrelerinde ilaçlarla iyi sonuçlar verirken, zamanla bu etki süresi kısalabiliyor. İlaç toleransını aşan durumlarda veya istenmeyen yan etkiler belirginleştiğinde cerrahi tedavi seçeneği gündeme geliyor. Buradaki ana hedef, hastanın bağımlılığını azaltarak yaşam kalitesini artırmaktır. Beyin pili uygulamasını her hasta için hemen devreye almak yerine, kişinin klinik durumuna göre karar veren deneyimli bir ekip, en uygun zamanı seçmektedir. Bu yaklaşım, hastaların günlük yaşamında bağımsızlıklarını korumalarına yardımcı olur; ilaç ihtiyacı azaltılabilir veya tamamen ortadan kalkabilir.

Gözlemlenen değişimlerle beyin pili tedavisinin önemi artıyor: bugün belirleyici olan, hastaya özel ve bilimsel olarak dayanan planımlar doğrultusunda hareket etmek. Uzmanı göre; tanı konulduktan sonra ilaçlardan elde edilen fayda azaldığında veya semptomlar kontrolden çıkmaya başladığında, cerrahi karar hızla verilebiliyor. Ancak bu karar, nöroloji ve beyin cerrahisi alanında deneyimli bir ekip tarafından yapılmalı ve hastanın genel durumu, zihinsel ve psikolojik özellikleri dikkate alınmalıdır.

Parkinson cerrahisinde beş önemli yenilik konusunda Prof. Dr. Kertmen, derin beyin stimülasyonu (beyin pili) alanında kaydedilen gelişmeleri şöyle özetliyor:

• Yönlendirilmiş elektrotlar sayesinde tedavi etkinliği artarken yan etkiler azalıyor ve konfor artırılıyor.
• Adaptif (akıllı) beyin pili sistemleri, tedaviyi daha dengeli ve kişiselleştirilmiş bir hale getiriyor.
• Ameliyat sırasında bazı hastaların uyanık kalması gerekliliği geçerli olmaktan çıkabiliyor; operasyonlar daha konforlu hale geliyor.
• Gelişmiş görüntüleme yöntemleriyle elektrotlar milimetrik doğrulukla hedef bölgeye yerleştirilebiliyor; genel anestezi altında bile güvenli ve hassas işlem sağlanıyor.
• Yeni nesil çıkarılabilir ve uzun ömürlü pil sistemleri, pil değişim sıklığını önemli ölçüde azaltıyor ve kablosuz şarj imkanıyla operasyon ihtiyacını azaltıyor.

Kaynak: BYZHA – Beyaz Haber Ajansı